Xử lý nước thải rỉ rác. Nguồn gốc và quy trình xử lý

Nước thải rỉ rác là một trong những nguồn gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Được hình thành từ quá trình chôn lấp rác thải và sự thấm nước mưa qua các lớp rác, nước rỉ rác chứa nhiều chất ô nhiễm nguy hại như kim loại nặng, amoniac, vi khuẩn, và các chất hữu cơ phân hủy. Nếu không được xử lý kịp thời, nước rỉ rác có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến nguồn nước ngầm, đất đai và sức khỏe con người. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ cung cấp thông tin chi tiết về quy trình và công nghệ xử lý nước thải rỉ rác, giúp doanh nghiệp và các cơ quan quản lý môi trường có cái nhìn tổng quan về vấn đề này.

Nước thải rỉ rác là gì?

Nước thải rỉ rác là loại nước hình thành từ quá trình phân hủy rác thải tại các bãi chôn lấp. Khi nước mưa thấm qua các tầng rác, nó mang theo các chất hữu cơ và vô cơ nguy hại, tạo thành nước rỉ rác. Đặc biệt, nước thải này có nồng độ COD và BOD rất cao, chứa nhiều vi khuẩn gây bệnh, kim loại nặng và các chất ô nhiễm khác. Chính vì vậy, việc xử lý nước rỉ rác là một yêu cầu cấp thiết để bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng.

Nguồn gốc và thành phần của nước thải rỉ rác

Nguồn gốc nước thải rỉ rác đến từ các bãi chôn lấp rác thải, nơi mà nước mưa thấm qua các lớp rác, mang theo các sản phẩm phân hủy hữu cơ và các chất thải lỏng. Ngoài ra, nước rác còn chứa các chất ô nhiễm từ quá trình phân hủy chất hữu cơ trong rác như amoniac, nitơ, kim loại nặng và các hợp chất khó phân hủy khác.

Thành phần của nước thải rỉ rác thay đổi tùy theo thời gian chôn lấp rác. Những bãi rác mới thường có nồng độ COD cao hơn, nhưng nồng độ NH4+ lại thấp. Trong khi đó, nước từ những bãi rác cũ có thời gian lưu trữ dài thường có tỷ lệ COD và NH4+ rất cao, nhưng BOD5/COD lại thấp, làm giảm khả năng phân hủy sinh học.

Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết và vị trí chôn lấp cũng ảnh hưởng đến thành phần của nước thải rỉ rác, do đó cần phải cân nhắc những yếu tố này khi lựa chọn quy trình xử lý phù hợp.

Phân loại nước thải rỉ rác

Nước rỉ rác mới

Nước rỉ rác mới là nước chứa hàm lượng lớn các chất hữu cơ và kim loại nặng như Zn²⁺, Ca²⁺, Pb²⁺, Cu²⁺,… với nồng độ COD dao động từ 2000 đến 20.000 mg/l. Các hợp chất hữu cơ phức tạp và kim loại nặng này là nguyên nhân gây ra tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng nếu không được xử lý kịp thời.

Nước rỉ rác lâu năm

Nước rỉ rác lâu năm chứa nhiều thành phần hữu cơ phức tạp và khó phân hủy hơn. Đặc biệt, hàm lượng Nitơ trong loại nước này rất cao, hơn 90% tồn tại dưới dạng NH3. Nếu không được xử lý đúng cách, nước rỉ rác lâu năm có thể gây ra những tác động tiêu cực nghiêm trọng đến chất lượng đất và nước ngầm.

Để xử lý hiệu quả lượng nước thải rỉ rác, cần áp dụng các công nghệ hiện đại kết hợp giữa xử lý cơ học, hóa học và sinh học. Quy trình xử lý này không chỉ giúp loại bỏ các chất ô nhiễm, mà còn đảm bảo chất lượng nước thải đầu ra đạt chuẩn QCVN 25:2009/BTNMT.

Quy trình xử lý nước thải rỉ rác

1. Xử lý sơ bộ

Nước thải rỉ rác được gom từ các bãi chôn lấp sẽ được đưa qua song chắn rác để loại bỏ các tạp chất lớn. Sau đó, nước được chứa trong hồ chứa và hệ thống sục khí sẽ được sử dụng để điều hòa lưu lượng và nồng độ ô nhiễm.

2. Xử lý Nitơ và khử Canxi

Nước rỉ rác sau khi được lắng vôi sẽ được điều chỉnh độ pH và loại bỏ amoniac (N-NH₃) bằng cách cho nước đi qua các tháp Stripping. Sau đó, nước sẽ được bổ sung thêm NaOH để điều chỉnh độ pH, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình xử lý sinh học tiếp theo.

3. Xử lý sinh học kỵ khí UASB

Tại bể UASB, nước thải được xử lý bằng cách sử dụng lớp bùn kỵ khí dưới đáy bể. Quá trình này giúp phân hủy các chất hữu cơ trong nước rỉ rác một cách hiệu quả.

4. Xử lý sinh học hiếu khí Aerotank

Bể Aerotank tiếp tục xử lý phần lớn các chất ô nhiễm còn lại trong nước thải rỉ rác. Sau khi qua bể này, hàm lượng BOD và COD trong nước sẽ giảm từ 80 đến 95%, giúp nước thải đạt tiêu chuẩn xả thải.

5. Xử lý hóa lý

Tại bước này, các chất cặn lơ lửng và màu trong nước thải sẽ bị loại bỏ bằng quy trình keo tụ và tạo bông. Dung dịch H₂SO₄ và FeCl₃ được sử dụng để hỗ trợ quá trình này.

6. Oxy hóa Fenton 2 bậc

Công nghệ oxy hóa Fenton giúp xử lý các hợp chất hữu cơ khó phân hủy và loại bỏ các chất màu còn tồn tại trong nước rỉ rác. Phản ứng Fenton diễn ra tại điều kiện pH thích hợp và được kiểm soát bởi các dung dịch hóa chất.

7. Xử lý bùn

Bùn sinh học và bùn từ các bể xử lý sẽ được gom về bể nén bùn. Tại đây, bùn sẽ trải qua quá trình phân hủy và được thu gom định kỳ để xử lý.

Lợi ích của việc xử lý nước thải rỉ rác

Việc áp dụng các quy trình và công nghệ xử lý nước thải rỉ rác hiện đại không chỉ giúp giảm thiểu mùi hôi và ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn gây bệnh, mà còn làm giảm hàm lượng COD và BOD trong nước thải. Đồng thời, nó còn giúp hạn chế sự sinh sôi của muỗi và ruồi, giảm thiểu việc sử dụng hóa chất trong quá trình xử lý rác.

Hiện nay, có rất nhiều đơn vị cung cấp dịch vụ lắp đặt hệ thống xử lý nước thải rỉ rác. Tuy nhiên, việc chọn lựa một đơn vị uy tín và chất lượng là rất quan trọng để đảm bảo hệ thống hoạt động hiệu quả. Môi Trường Toàn Phát với hơn 15 năm kinh nghiệm trong ngành xử lý nước tự tin mang đến cho bạn những giải pháp tối ưu nhất. Nếu bạn có nhu cầu lắp đặt hệ thống xử lý nước thải rỉ rác, hãy liên hệ với chúng tôi qua số điện thoại 0932.017.007 – 098.554.0707 để được tư vấn và hỗ trợ.